Байден Украинаға баллистикалық зымырандармен Ресей аумағын атқылауға рұқсат берді

АҚШ президенті Джо Байден қызмет мерзімі соңына тақаған кезде Киевтің көп ай бойы сұрап келген өтінішін орындап, ATACMS баллистикалық тактикалық зымырандарымен Ресей аумағына соққы жасауға рұқсат берді. Бұл жөнінде бірнеше америкалық газет пен телекомпания Байден әкімшілігіндегі анонимді дереккөздерге сілтеме жасап хабарлады.

Бұл шешім туралы алғаш рет жексенбі күні New York Times және Washington Post газеттері хабарлады, содан кейін CNN және АҚШ-тағы Би-би-си серіктесі CBS телекомпаниялары да өз арналары арқылы осы ақпаратты растады. Газеттердің анонимді дереккөздері Байден бұл шешімді Солтүстік Корея Ресейге Курск облысындағы соғысқа көмек көрсету үшін сарбаздарын жіберген соң қабылдағанын айтты.

"Бір шенеунік бұл қадамның бір бөлігі Солтүстік Кореяның жаңа әскер жіберуін тоқтатуға бағытталғанын айтты. Солтүстік Корея көшбасшысы Ким Чен Ын алғашқы бөлімшелерді жіберу қателік болғанын және оның қымбатқа түсерін түсінуі тиіс" деді бұл шенеунік", - деп хабарлайды Washington Post.

Бұған дейін Вашингтон өз зымырандарымен Ресей аумағына соққы жасауға рұқсат беруден бас тартқанын эскалациядан қорқуымен түсіндірген болатын. CNN шолушысы АҚШ және басқа НАТО елдері Ресейдің жауап ретінде өз аумағында диверсиялар ұйымдастыруы мүмкін деп санайтынын түсіндіреді. Америкалық газеттердің дереккөздеріне қарағанда, бұл қорқыныш әлі де бар. Олардың бірі Байденнің рұқсатымен зымырандарды қолданудың салдары «өте нақты және шектеулі» болатынын айтты.

Карнеги қорының әскери сарапшысы Майкл Кофман Washington Post-қа ATACMS зымырандарын қолдануға рұқсат украиндықтарға Курск облысының бір бөлігін сенімдірек қорғауға мүмкіндік беретінін айтты.

Украина президенті Владимир Зеленский жексенбі күні кешкісін ресми мәлімдемелер емес, зымырандар өздері рұқсат туралы «айтып береді» деген ой айтты.

«Бүгін БАҚ-та бізге тиісті әрекеттерді орындауға рұқсат берілгені туралы көп айтылады. Бірақ соққы сөзбен жасалмайды. Мұндай нәрселер алдын ала жарияланбайды. Зымырандар өздері үшін сөйлейді. Міндетті түрде», - деді Зеленский күнделікті кешкі жолдауында.

Мәскеу ATACMS туралы жаңалыққа әлі пікір білдірген жоқ. Ресей президенті Путин біраз уақыт бұрын Ресей аумағына терең соққы жасау НАТО-ның соғысқа тікелей қатысуын білдіретінін айтқан еді. Путиннің логикасына сәйкес, мұндай зымырандарға спутниктік нұсқау қажет, ал Украинаның өз спутниктері жоқ: зымырандар НАТО елдерінің спутниктері арқылы Ресейдегі нысандарға бағытталады.

Көптеген әскери шолушы Ресей аумағына зымыранмен соққы жасауға рұқсат берудің Украинаға қорғаныста көмектесетініне қарамастан, соғыстың барысын түбегейлі өзгертпейтінін атап өтеді. CNN шолушысы АҚШ украиндықтарға соғыстың барысын өзгерту үшін жеткілікті зымыран бермейді деп санайды. Украина Қауіпсіздік және ынтымақтастық орталығының басшысы Сергей Кузан ATACMS соғыстың барысын өзгертпесе де, күштерді теңестіруге үлес қосатынын айтады.

«Бұл соғыстың барысын өзгертпейді, бірақ біздің күштерімізді біршама теңестіретініне сенемін», - деді Кузан Би-би-сиге берген сұхбатында.

Оның пікірінше, Байденнің рұқсаты украиндықтарға Курск облысындағы ресейліктер мен солтүстіккорейліктердің ірі шабуылына тойтарыс беруге көмектеседі.

Баспасөздің бір бөлігі Байденнің Ресей аумағына америкалық зымырандармен соққы жасауға рұқсат беруі Ұлыбритания мен Францияға өздерінің Storm Shadow/SCALP қанатты зымырандарын қолдануға рұқсат беруіне мүмкіндік береді деп болжайды. Алайда бұл туралы ресми мәлімдемелер де, «ағып кеткен» ақпарат та жоқ.

ATACMS (Army Tactical Missile System) – бұл, соның ішінде, HIMARS қондырғыларынан ұшырылатын тактикалық баллистикалық зымырандар. Олардың әртүрлі модификацияларының ұшу қашықтығы әртүрлі, ең үлкені шамамен 190 мильге, яғни шамамен 305 кмге жетеді.