Телефон үшін айыппұл: Заңгерлер ІІМ-нен ережені өзгертуді талап етті

Елімізде жол қозғалысы қауіпсіздігін қамтамасыз ету бағытында енгізілген жаңа технологиялар мен қолданыстағы заңнама арасындағы алшақтық қоғамда үлкен талқылау тудырды. Заңгерлер Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстегі телефон пайдалануға қатысты нормалардың ескіргенін және жемқорлық тәуекелдерін тудыратынын мәлімдеді, деп хабарлайды «31 арна».

Ағымдағы жылдың 12 наурызынан бастап Қазақстанда көлік жүргізу кезінде телефонмен сөйлесу және қауіпсіздік белдігін тақпау деректері сергек камералары арқылы автоматты түрде тіркеле бастады. Ішкі істер министрлігі нақты статистиканы әлі жарияламағанымен, жүргізушілер арасында алаңдаушылық күрт артқан.

Әлеуметтік желілерде камерадан жалтарудың түрлі «қулықтары» тарап жатыр:

• Гаджеттерді бас киімнің астына жасыру;

• Телефонды күннен қорғайтын қолшатырлармен көлегейлеу.

Алайда автосарапшылар мұндай әрекеттердің айыппұлдан құтқармайтынын, керісінше, жүргізушінің назарын аударып, апаттық жағдай туғызуы мүмкін екенін ескертеді.

Заңгер Сайкен Айсиннің пайымдауынша, қазіргі нормалар «батырмалы телефондар» заманында қалып қойған. Қазіргі смартфондар тек байланыс құралы емес, таксистер мен курьерлер үшін жұмыс құралы (навигация, тапсырыс қабылдау) болып табылады.

«Заңдағы тұрақсыз әрі түсініксіз тұжырымдар құқық қорғау органдарының ережені өз бетінше, талғап қолдануына жағдай жасайды. Бұл - тікелей жемқорлыққа жол ашатын фактор», – дейді заңгер.

Сондай-ақ, сарапшылар полиция қызметкерлерінің де көлік айдап бара жатып рациямен сөйлесетінін, бірақ бұл әрекеттің заңмен қалай реттелетіні бұлыңғыр екенін алға тартады.

Автосарапшы Алексей Алексеевтің айтуынша, ІІМ-нің ауызша түсіндірмелері заңның орнын баса алмайды. Сотта айыппұлды даулау үшін заңда смартфонды қолданудың нақты критерийлері жазылуы тиіс.

ІІМ-нің қазіргі түсіндірмесі бойынша:

• Телефонды құлаққа тақап ұстауға немесе қолмен ұстап сөйлесуге тыйым салынады (тіпті кептелісте тұрғанда да).

• Телефонды арнайы ұстағышқа (держатель) қойып пайдалануға рұқсат етіледі.

• Алайда, құрылғымен кез келген әрекет (экранды басу) жүргізушінің назарын жолдан бұрмауы тиіс.

Мамандар Әкімшілік кодекске цифрлық шындықты ескеретін нақты түзетулер енгізуді талап етіп отыр. Бұл айыппұлдардың әділ салынуын қамтамасыз етіп, заң алдындағы теңсіздікті жоюға көмектеспек.