Жетіскеннен емес: елімізде жұмыс істейтін зейнеткерлер көбейген

Соңғы екі жылда Қазақстанда жұмыс істейтін зейнеткерлердің саны 45,1%-ға өсті. 2024 жылдың қыркүйек айының қорытындысы бойынша, еңбек нарығында зейнеткерлік жастан асқан 298,5 мың қазақстандық жұмыс істеп жүр. Бұл 2022 жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 92,7 мың адамға көп. Бұл туралы ҚР Стратегиялық жоспарлау және реформалар агенттігі Ұлттық статистика бюросының мәліметтері көрсетеді, деп хабарлады ranking.kz.

Жұмыс істейтін зейнеткерлердің ең көп бөлігі, яғни 39,9%-ы (119 мың адам) ауыл шаруашылығында еңбек етеді. Одан кейінгі орында сауда саласы тұр, онда жұмыс істейтін зейнеткерлердің бестен бірі қызмет атқарады. Сонымен қатар білім беру және денсаулық сақтау салаларында жұмыс істейтін зейнеткерлердің үлесі 16,2%-ға жеткен.

Статистика көрсеткендей, соңғы екі жылда барлық экономикалық салада жұмыс істейтін егде жастағы қазақстандықтардың саны артқан. Атап айтқанда, құрылыс, мемлекеттік басқару және қаржы секторында жұмыс істейтін зейнеткерлердің саны үш есе өскен. Ал көлік және логистика, сауда және әлеуметтік салаларда бұл көрсеткіш екі есе артқан.

Жұмыс істейтін зейнеткерлердің жас ерекшеліктеріне келсек, ең көп бөлігін зейнетке жаңа шыққан, бірақ әлі 65 жасқа толмаған азаматтар құрайды. Ең аз санатқа 85 жастан асқан адамдар жатады. Айта кету керек, 2023 жылы 85 жастан асқан 700-ден астам қазақстандық жұмысын жалғастырған, ал үш жыл бұрын мұндай көрсеткіш тіркелмеген еді.

Жұмыс істейтін зейнеткерлердің қызмет түрлеріне назар аударсақ, 65 жастан асқан жұмысшылардың 59,1%-ы біліктілігі жоқ жұмысшылар екені анықталды, бұл шамамен 69,3 мың адам. Олардың басым бөлігі фермерлік шаруашылықтарда жұмыс істейді. Сонымен қатар 7,6 мың зейнеткер тазалаушы немесе қызмет көрсету саласында еңбек етеді, бұл көрсеткіш екі жылда 22 есе өскен. Сондай-ақ 65 жастан асқан көше саудагерлерінің саны 13 есе артып, 5,2 мың адамға жеткен. Қоқыс жинаумен айналысатын зейнеткерлердің саны 79,1%-ға өсіп, 3,7 мың адам болды.

Дегенмен соңғы екі жылда денсаулық сақтау және білім беру салаларында 65 жастан асқан мамандардың саны айтарлықтай азайған. Ал бизнес және әкімшілік басқару салаларында жұмыс істейтін егде жастағы мамандардың саны едәуір өскен, олардың саны 8 мыңнан асты. Сонымен қатар 2024 жылдың қыркүйек айының қорытындысы бойынша, жоғары лауазымды басшылар, заң шығарушылар және мемлекеттік қызметшілер арасында 65 жастан асқан 423 адам жұмысын жалғастырған, бұл екі жыл бұрынғы 58 адаммен салыстырғанда айтарлықтай көп.

Еске салайық, 2024 жылдың қараша айында ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрі Светлана Жақыпова зейнетке шығуды кейінге қалдыру туралы ұсыныс бар екенін мәлімдеген еді. Бұл бастамаға сәйкес, зейнет жасына жеткен, бірақ жұмысын жалғастырғысы келетін азаматтар зейнетақы төлемдерін жұмысын тоқтатқаннан кейін ғана ала бастайды. Бұл ұсыныс қоғамда қызу талқыланып, сарапшылардың сынына ұшыраған болатын.