Шетелдік гиганттар Қазақстан бюджетіне миллиардтар құйды: Ең көп төлеген компания қайсы?

Шетелдік цифрлық сервистер мен маркетплейстер Қазақстан бюджетін қомақты қаражатпен толықтыруды жалғастыруда. 2022 жылы енгізілген «Google салығының» арқасында еліміздің казынасына 178,8 миллиард теңге түскен. Тек 2026 жылдың алғашқы жеті айында-ақ бұл көрсеткіш 51,5 миллиард теңгеге жетіп, өткен жылғы рекордты жаңартуға шақ қалды. Мемлекеттік кірістер комитетінің мәліметінше, бүгінде елімізде 133 шетелдік компания қосылған құн салығын (ҚҚС) төлеуші ретінде тіркелген, деп хабарлайды Kazinform.

Тізімде Apple, Google, Meta, TikTok, Temu, Amazon және басқа да әлемге танымал платформалар бар. 2025 жылдың қорытындысы бойынша ең көп салық төлегендердің көшбасшысы - Temu маркетплейсімен байланысты Сингапурдың Elementary Innovation Pte. Ltd. компаниясы. Олар бюджетке 13,3 миллиард теңге аударған. Екінші орынға 11,2 миллиард теңгемен Apple жайғасса, үздік үштікті 10,3 миллиард теңге аударған Steam ойын платформасының иесі Valve түйіндеді. Сонымен қатар, Google 7,3 миллиард, ал iHerb интернет-дүкені 4,9 миллиард теңге салық төлеген.

Сонымен қатар танымал стримингтік және білім беру сервистері де еліміздің бюджетіне өз үлестерін қосты:

• Netflix - 353,9 миллион теңге

• Spotify AB - 293,1 миллион теңге

• Zoom - 183,2 миллион теңге

• Nintendo - 54 миллион теңге

• Coursera - 33,2 миллион теңге

• Samsung Electronics - 9 миллион теңге

• IMDb.com - 375,7 мың теңге

Мемлекеттік кірістер комитеті салық тек отандық тұтынушыларға тауар сатылған немесе қызмет көрсетілген жағдайда ғана есептелетінін атап өтті. Салық түсімдері жыл сайын геометриялық прогрессиямен өсіп келеді: 2022 жылы 10,4 миллиард теңге болса, 2025 жылы бұл көрсеткіш 57,6 миллиард теңгеге жеткен. Сарапшылардың болжамынша, 2026 жылдың қорытындысы бойынша салық көлемі тарихи ең жоғары межеден асуы мүмкін.