Қазақстанда шариғат талаптарына сай сақтандыру жүйесі енгізіледі

Қазақстанның қаржы нарығында елеулі өзгерістер күтілуде. Жұмыс істеп тұрған сақтандыру компанияларына бөлек заңды тұлға ашпай-ақ «ислам терезелерін» ашуға рұқсат берілуі мүмкін. Бұл туралы Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі хабарлады. Кешенді бастама аясында елімізде исламдық сақтандыру - «такафул» жүйесін дамыту көзделген.

«Такафул» сөзі «өзара кепілдік беру» дегенді білдіреді. Бұл - пайда мен шығынды бөлісу механизміне, бірлікке және шариғат нормаларына толық сәйкестікке негізделген сақтандыру жүйесі. Жүйе ережесі бойынша, қатысушылар ортақ өзара көмек қорына қаржы аударады, ал зардап шеккендерге өтемақы осы қордан төленеді. Оператор компания қорды меншіктенбейді, тек келісілген комиссия үшін басқарады. Қорда пайдаланылмай қалған артық қаражат кейін қатысушылардың өзіне қайта бөлінеді.

Салалық агенттіктің мәліметінше, сақтандыру нарығын 2030 жылға дейін дамыту бағдарламасы аясында «ислам терезелері» механизмін пысықтау басты бағыттың біріне айналмақ. Іс жүзінде бұл дәстүрлі сақтандыру ұйымдарына жаңа компания құрмай-ақ шариғат талаптарына сай өнімдерді ұсынуға мүмкіндік береді.

Қазақстанда исламдық сақтандырудың заңнамалық негізі 2015 жылы қабылданғанымен, осы уақытқа дейін мамандандырылған бөлек компаниялар ашылмаған. Бұған жеке заңды тұлға тіркеп, бөлек лицензия алу талабының күрделілігі себеп болған.

Жаңа тетік аясында исламдық сақтандыру қызметі дәстүрлі сақтандырудан толық бөлінеді. Қатысушылардың қаражаты, активтері, міндеттемелері, кірістері мен шығыстары бөлек есепке алынып, такафул-қордың қаражаты тек шариғатқа сай активтерге инвестицияланады.

«Бастапқы кезеңде отбасылық және жалпы такафулдың базалық өнімдері, соның ішінде өмірді сақтандыру, жазатайым оқиғалардан, автокөлікті, шетелге шығатындарды сақтандыру және медициналық сақтандыру ұсынылуы мүмкін. Келешекте өнімдер қатары жинақтаушы, мүліктік, жауапкершілік және күрделі корпоративтік өнімдермен кеңейтіледі», - деп атап өтті реттеуші орган.

Сарапшылардың пайымдауынша, бұл шаралар шариғат қағидаттарына сай қаржылық өнімдердің қолжетімділігін арттырып, сақтандыру нарығын әртүрлі етуге жол ашады.