Иран АҚШ келісімге қайта оралса, атысты тоқтатуға дайын екенін мәлімдеді

Иран президенті Масуд Пезешкиан АҚШ маусымда жасалған келісім бойынша өз міндеттемелерін қайта орындай бастаса, Тегеран да атысты тоқтату тәртібіне дереу оралатынын айтты. Бұл туралы Associated Press хабарлады.

Пезешкиан мәлімдемені Қырғызстанда өтіп жатқан Шанхай ынтымақтастық ұйымы саммиті аясында жасады.

«Егер АҚШ өзара түсіністік туралы меморандум бойынша міндеттемелерін орындауға қайта оралса, Иран да бірден дәл солай әрекет етеді», – деді ол.

18 маусымда екі ел президенттері өзара түсіністік туралы меморандумға қол қойған. Құжат атысты дереу тоқтатуды және кең ауқымды бейбіт келісім жөнінде 60 күн келіссөз өткізуді көздеген.

Келісім бойынша Иран Ормуз бұғазын минадан тазалап, кеме қатынасына жол ашуға тиіс болған. АҚШ теңіз қоршауын тоқтатып, санкцияларды алып тастауға, Иран мұнайының экспортына рұқсат беруге және елді қалпына келтіру шараларын талқылауға келіскен.

Алайда көп ұзамай тараптар келісім талаптарын орындауды тоқтатты. Өткен демалыста АҚШ пен Иран бір айдан кейін алғаш рет қайта соққы алмасты. АҚШ әскері Ормуз бұғазындағы Ларак аралындағы зымыран қондырғыларына шабуыл жасаған. Иран бұған жауап ретінде Иорданиядағы АҚШ әскери нысандарына зымыран ұшырған, олар жолда ұсталған.

Associated Press мәліметінше, Пезешкиан соғысты келіссөз арқылы аяқтауды қолдайды. Ал Ислам революциясы сақшылар корпусы бұдан қатаң талаптар қойып отыр. Олардың қатарында Ормуз бұғазын Иранның бақылауына беру және соғыс үшін қаржылай өтемақы төлеу бар.

31 тамызда Ормуз бұғазы маңында танкерлерге қатысты екі оқиға тіркелген. Бір кемеге үш снаряд тиген, зардап шеккендер болмаған. Екінші жағдайда Оман жағалауы маңындағы танкер тоқтатылып, кейін теңізде қалқып қалған. Екі оқиғаға да әзірге ешкім жауапкершілік алған жоқ.