Халықаралық Олимпиада комитеті трансгендерлерге қатысты жаңа ереже енгізді

Халықаралық Олимпиада комитеті (ХОК) «әйелдер спортын қорғаудың жаңа саясаты» аясында бұрын-соңды болмаған қатаң ереже енгізді. Енді Олимпиада ойындарында трансгендер спортшылардың әйелдер категориясында бақ сынауына ресми түрде тыйым салынды.

Жаңа ереже бойынша, спортшының биологиялық жынысы SRY генине (Sex-determining Region Y) жасалатын бір реттік тест арқылы анықталады. ХОК ғылыми зерттеулерге сүйене отырып, бұл геннің болуын спортшының еркек болып жетілгенінің бұлтартпас дәлелі деп санайды.

Тест қалай өтеді?

• Спортшыдан сілекей немесе қан үлгісі алынады.

• Егер тест теріс нәтиже көрсетсе (ген табылмаса), спортшы өмір бойы әйелдер жарысына қатысу құқығын алады.

• Оң нәтиже көрсеткендер тек ерлер арасында, аралас (микс) командаларда немесе жыныстық жіктелуі жоқ санаттарда өнер көрсете алады.

Бұл қатаң талаптар алғаш рет 2028 жылы Лос-Анджелесте өтетін Жазғы Олимпиада ойындарында қолданыла бастайды. Айта кетерлігі, АҚШ-та 2025 жылдың ақпанынан бастап трансгендерлерге жарыстарға қатысуға тыйым салынған болатын. Бұл Дональд Трамптың президенттік қызметке келгеннен кейінгі алғашқы жарлықтарының бірі еді.

ХОК тек ерекше жағдайларда ғана (мысалы, андрогендерге толық сезімтал еместік синдромы диагнозы болса) жекелей қарастыруға рұқсат береді. Ал бұқаралық спорттық шараларға бұл шектеу әзірге әсер етпейді.