Түркістанда Қожа Ахмет Ясауи мұрасын дәріптеуге арналған ғылыми семинар өтті

Түркістан қаласындағы «Достық» үйінде Қожа Ахмет Ясауидың рухани-философиялық мұрасын зерттеуге, кеңінен танытуға және оның тағылымдық маңызын қоғамға жеткізуге арналған «Ясауи керуені» ғылыми-танымдық семинары өтті. Бұл туралы Түркістан облысы әкімінің баспасөз қызметі хабарлады.

Ауқымды рухани-ағартушылық жоба Қазақстан Республикасы Мәдениет және ақпарат министрлігінің қолдауымен ұйымдастырылды. Жоба Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың ұлттық құндылықтарды жаңғырту, тарихи тұлғалардың мұрасын кеңінен насихаттау және оны өскелең ұрпақтың тәрбиесіне пайдалану жөніндегі тапсырмаларын іске асыруға бағытталған.

Семинарға Түркістан облысы әкімінің орынбасары Ертай Алтаев, облыстық мәслихат төрағасы Нұралы Әбішов, мемлекеттік мекемелердің өкілдері, белгілі ғалымдар, теологтар, дінтанушылар, зиялы қауым өкілдері, жастар және бұқаралық ақпарат құралдарының қызметкерлері қатысты.

Іс-шараны «Әзірет Сұлтан» ұлттық тарихи-мәдени музей-қорығының директоры Ерлан Дәкенов жүргізді. Ол Қожа Ахмет Ясауи мұрасының түркі әлемі үшін ғана емес, қазіргі Қазақстан қоғамы үшін де маңызды рухани негіз екенін атап өтті.

Ерлан Дәкеновтің айтуынша, Ясауи еңбектеріндегі ізгілік, адалдық, мейірім, сабыр, жауапкершілік және адамгершілік туралы ойлар бүгінгі қоғам үшін өзектілігін жоғалтқан жоқ. Оның мұрасын жүйелі түрде зерделеу ұлттық бірегейлікті нығайтуға, жастарды отансүйгіштікке тәрбиелеуге және қоғамдағы рухани сабақтастықты сақтауға ықпал етеді.

Жиында Түркістан облыстық мәслихатының төрағасы Нұралы Әбішов сөз сөйлеп, Мемлекет басшысы айқындаған міндеттер аясында Ясауи мұрасын ғылыми тұрғыдан зерттеудің және оны халық арасында кеңінен танытудың маңызын атап өтті. Ол өңір басшысының құттықтау хаты мен сәлемін жеткізді.

Нұралы Әбішов «Ясауи керуені» жобасы өңір тұрғындарының тарихи танымын тереңдетуге, ұлттық құндылықтарды дәріптеуге және қоғамдағы рухани тұтастықты нығайтуға серпін беретінін айтты. Оның пікірінше, мұндай кездесулер азаматтардың өткен тарихқа, рухани мұраға және ұлттық мәдениетке деген қызығушылығын арттырады.

Семинар барысында Қожа Ахмет Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университетінің профессоры, теология ғылымдарының докторы Досай Кенжетай «Қожа Ахмет Ясауи мұрасының тарихи және рухани маңызы» тақырыбында баяндама жасады.

Ғалым Қожа Ахмет Ясауидың түркі дүниесінің рухани тарихындағы орнына тоқталып, оның ілімінің қоғамдық санаға, адам тәрбиесіне және діни-мәдени сабақтастыққа тигізген ықпалын талдады. Сондай-ақ Ясауи мұрасын қазіргі заман талабына сай ғылыми тұрғыдан қайта зерделеудің қажеттігін атап өтті.

Досай Кенжетайдың айтуынша, Ясауи ілімі адамның ішкі дүниесін жетілдіруге, нәпсіні тәрбиелеуге, адал өмір сүруге және қоғам алдындағы жауапкершілікті сезінуге үндейді. Сондықтан ойшылдың еңбектері тек тарихи мұра ретінде емес, бүгінгі қоғамның рухани сұранысына жауап беретін құндылық ретінде қарастырылуы керек.

Қожа Ахмет Ясауи атындағы Халықаралық қазақ-түрік университетінің доценті, дінтанушы Сержан Оразбай «Ясауи хикметтеріндегі рухани құндылықтар» тақырыбында баяндама жасады. Ол «Диуани хикмет» еңбегінде қамтылған адамгершілік, имандылық, адалдық, кішіпейілділік және рухани кемелдену идеяларының тәрбиелік маңызын түсіндірді.

Баяндамашы Ясауи хикметтерінің қарапайым әрі түсінікті тілмен жазылғанын, соның арқасында оның ілімі түркі халықтары арасында кең таралғанын айтты. Хикметтерде адамның өзін-өзі тануы, қоғаммен үйлесімді өмір сүруі және ізгі мінез қалыптастыруы туралы терең ойлар қамтылған.

«Ясауитану» ғылыми-зерттеу институтының директоры, теология ғылымдарының докторы Бауыржан Сайфунов «Қожа Ахмет Ясауидың тарихи тұлғасы және ұлттық бірегейлік» тақырыбында баяндама жасады. Ол Ясауи мұрасының ұлттық сананы қалыптастырудағы, тарихи жадты сақтаудағы және қоғамның рухани негіздерін нығайтудағы орнына назар аударды.

Ғалымның айтуынша, Қожа Ахмет Ясауи тұлғасы қазақ халқының ғана емес, бүкіл түркі әлемінің ортақ рухани мұрасына айналған. Оның ілімі ғасырлар бойы халықтың дүниетанымына, әдет-ғұрпына, салт-дәстүріне және адамгершілік ұстанымдарына ықпал еткен.

Философия докторы Төлеген Мұхит Ясауи ілімі мен қазақ халқының салт-дәстүрлері арасындағы тарихи және рухани сабақтастық мәселелерін талдады. Ол халқымыздың қонақжайлық, үлкенді сыйлау, кішіге қамқор болу, ынтымақты сақтау және әділдікке ұмтылу секілді қасиеттері Ясауи мұрасындағы адамгершілік қағидалармен үндесетінін айтты.

Семинар барысында қатысушылар Қожа Ахмет Ясауи мұрасын ғылыми тұрғыдан терең зерттеу, оны жастар арасында кеңінен насихаттау, білім беру ісіне енгізу және рухани құндылықтарды қоғамдық өмірде қолдану жолдарын талқылады.

Жиында Ясауи еңбектерін білім беру орындарында таныту, ғылыми зерттеулердің аясын кеңейту, жастарға арналған дәрістер мен танымдық кездесулер өткізу, сондай-ақ ойшылдың мұрасын заманауи ақпарат құралдары арқылы тарату жөнінде ұсыныстар айтылды.

Сарапшылар Ясауи мұрасын дәріптеу рухани қауіпсіздікті нығайтудың, ұлттық тұтастықты сақтаудың және дәстүрлі құндылықтарды кейінгі ұрпақтың санасына сіңірудің маңызды тетіктерінің бірі екенін атап өтті.

Олардың пікірінше, қазіргі ақпарат ағыны күшейген кезеңде жастарға тарихи тұлғалардың өмір жолы мен еңбектерін түсінікті түрде жеткізу аса маңызды. Бұл олардың ұлттық болмысын тануына, рухани бағдар қалыптастыруына және жат ағымдардан сақтануына көмектеседі.

Іс-шарада қоғамдағы діни сауаттылықты арттыру, дәстүрлі рухани құндылықтарды қорғау және тарихи-мәдени мұраны ғылыми негізде насихаттау мәселелері де сөз болды. Қатысушылар бұл бағыттағы жұмысты мемлекеттік мекемелер, білім беру орындары, ғылыми ұйымдар мен қоғамдық бірлестіктер бірлесіп жүргізуі қажет екенін айтты.

Түркістан облысының Дін істері басқармасының мәліметінше, «Ясауи керуені» жобасы алдағы уақытта облыстың барлық қаласы мен ауданында жалғасады. Жоба аясында жергілікті тұрғындарға арналған ғылыми-танымдық кездесулер, семинарлар, дәрістер және рухани-ағартушылық іс-шаралар ұйымдастырылады.

Кездесулерге ғалымдар, теологтар, дінтанушылар, тарихшылар мен қоғам қайраткерлері қатысып, Қожа Ахмет Ясауи мұрасының түрлі қырларын таныстырады. Сонымен бірге жастармен ашық пікір алмасу, сұрақ-жауап кездесулері және тарихи орындарға танымдық сапарлар өткізу көзделген.

Жобаны ұйымдастырушылар Ясауи мұрасын тек ғылыми ортада талқылаумен шектелмей, оны көпшілікке түсінікті тілмен жеткізуге басымдық берілетінін атап өтті. Осы мақсатта әр өңірдің ерекшелігі мен тұрғындардың сұранысы ескерілмек.

«Ясауи керуені» жобасы Қожа Ахмет Ясауи мұрасын кеңінен танытуға, өңір тұрғындарының тарихи және рухани құндылықтарға деген қызығушылығын арттыруға, ұлттық бірегейлікті нығайтуға және қоғамдағы рухани келісімді сақтауға бағытталған.

Жоба аясындағы шаралар Ясауи іліміндегі ізгілік, әділдік, сабыр, мейірім және жауапкершілік секілді құндылықтарды насихаттап, оларды күнделікті қоғамдық өмірмен сабақтастыруға мүмкіндік береді.

Ұйымдастырушылардың айтуынша, мұндай бастамалар тарихи мұраны жаңғыртып қана қоймай, қоғам мүшелерінің ортақ құндылықтар төңірегінде бірігуіне, жастардың ұлттық мәдениетке құрметін арттыруға және рухани тәрбиенің маңызын түсіндіруге ықпал етеді.