Биыл қандай мамандықтарға грант көп бөлінеді?

ҚР Ғылым және жоғары білім министрлігі 2025–2026 оқу жылында 71 844 білім беру грантын бөледі. Бұл шара ел экономикасының білікті мамандарға деген өсіп отырған сұранысын қанағаттандыруға бағытталған.

Министрліктің inbusiness.kz-ке берген ресми жауабына сәйкес, маман даярлауға арналған мемлекеттік тапсырыс Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі мен Ғылым және жоғары білім министрлігі бірлесіп әзірлеген орта мерзімді болжам негізінде қалыптастырылады. Сондай-ақ мемлекеттік бағдарламалар, әртүрлі салалардың даму үрдістері мен "Атамекен" Ұлттық кәсіпкерлер палатасының сұраныстары ескеріледі.

Ведомствоның болжамынша, 2030 жылға қарай Қазақстан экономикасына 883 295 маман қажет болады. Соның ішінде:

• 60% немесе 529 977 инженерлік кадрларға сұраныс бар;

• 21% немесе 185 491 адам педагогика саласына қажет;

• Қалған 19% (167 826 адам) өзге салалардағы мамандарға сұранысты құрайды.

Алдағы оқу жылына гранттар мынадай бағыттар бойынша бөлінеді:

• Инженерлік, өңдеу және құрылыс салалары – 20 878 грант

• Педагогикалық ғылымдар – 17 898 грант

• Ақпараттық-коммуникациялық технологиялар – 12 087 грант

• Жаратылыстану ғылымдары, математика және статистика – 9 188 грант

• Ауыл шаруашылығы және биоресурстар – 3 145 грант

• Қызмет көрсету саласы – 2 400 грант

• Әлеуметтік ғылымдар, журналистика және ақпарат – 1 635 грант

• Бизнес, басқару және құқық – 1 423 грант

• Ветеринария – 1 275 грант

Былтырғы Ұлттық бірыңғай тестілеу нәтижелері кейбір мамандықта бәсекелестік жоғары болғанын көрсетті. Мәселен, стоматологияға бір орынға 35 адам, халықаралық қатынастарға 12 адам, аударма ісіне 10 адам, психологияға 9 адам таласты. Сонымен бірге құқықтану, сызу пәнін оқыту және шетел тілдерін оқыту бағыттарында да жоғары сұраныс байқалды (әрқайсысына 8 адам бір орынға таласты).

Еске салайық, білім гранттары ҰБТ нәтижесі бойынша конкурс негізінде тағайындалады. Үміткерлер Қазақстан тарихы, математикалық сауаттылық, оқу сауаттылығы және екі бейіндік пән бойынша балл жинауы тиіс. Ұлттық жоғары оқу орындарына түсу үшін кемінде 65 балл, басқа жоғары оқу орындары үшін кемінде 50 балл жинау қажет. Әр пәннен ең төменгі шекті балл — 5 балл.

Ұлттық білім беру деректер базасының мәліметінше, 2025 жылы 216,9 мың оқушы мектеп бітіреді. Бұл өткен жылмен салыстырғанда шамамен 30 мыңға артық. 2024 жылы 11-сыныпты 186 мың түлек аяқтаған болатын, олардың ішінде 7 420 түлек «Алтын белгі» иегері атанды.

Айта кетейік, 2024–2025 оқу жылына жоғары білім алуға 78,2 мың грант бөлінген еді. Бұл биылғы бөлінген грант санынан көбірек.